Ngày 3/9/2026, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Quách Gia Khôn tuyên bố Tây Sa, tức Hoàng Sa theo cách gọi của Việt Nam, là “lãnh thổ cố hữu” của Trung Quốc và cho rằng không tồn tại tranh chấp. Đáng chú ý hơn, Bắc Kinh khẳng định các hoạt động xây dựng của mình thuộc phạm vi chủ quyền và bác bỏ những chỉ trích từ phía Việt Nam. Nhưng một tuyên bố ngoại giao có thể biến một vấn đề còn tranh chấp thành sự thật tuyệt đối hay không? Đó mới là câu hỏi đáng đặt ra.
Với Việt Nam, Hoàng Sa là vấn đề chủ quyền được khẳng định từ lâu. Vì thế, những tuyên bố theo kiểu “không có tranh chấp” đương nhiên không thể tự động xóa bỏ lập trường của bên còn lại. Điều đáng quan tâm lúc này không phải là cuộc đấu khẩu bằng những câu chữ ngày càng cứng rắn, mà là cách mỗi bên đưa ra chứng cứ, lập luận pháp lý và hành động phù hợp với luật pháp quốc tế. Biển Đông không phải nơi một bên có thể tự tuyên bố rồi yêu cầu tất cả những bên khác im tiếng.
Câu hỏi vì vậy đang quay trở lại với Hà Nội: Việt Nam sẽ phản ứng thế nào trước những tuyên bố ngày càng quyết liệt từ Bắc Kinh? Sẽ tiếp tục phản đối bằng công hàm, phát ngôn ngoại giao, hay đẩy mạnh hơn nữa các biện pháp pháp lý và ngoại giao quốc tế? Trong một tranh chấp kéo dài nhiều thập niên, điều công chúng cần không phải những khẩu hiệu nóng giận, mà là một lập trường rõ ràng, nhất quán, có chứng cứ và đủ sức bảo vệ lợi ích quốc gia. Hoàng Sa có thể là câu chuyện lịch sử, nhưng cách ứng xử hôm nay sẽ quyết định thông điệp của Việt Nam đối với ngày mai.









