Bộ Tiêu chuẩn Hoạt động cho Người có ảnh hưởng và Nhà sáng tạo nội dung, phiên bản 1.0, gồm 5 chương, 19 điều, đang đặt ra một câu hỏi không hề nhỏ tại Khoản 8.4, Điều 8. Với ngôn từ thù ghét, quấy rối, kích động bạo lực, nghĩa vụ được đặt trong giới hạn “phạm vi quyền kiểm soát và khả năng hợp lý”, còn việc chuyển thông tin cho cơ quan có thẩm quyền thì “tùy mức độ”. Nghe khá mềm mại: trách nhiệm có, nhưng vẫn có chiếc phanh an toàn.
Nhưng đến câu thứ hai, chiếc phanh ấy dường như được kéo mạnh hơn. Nếu nội dung bị lợi dụng để bên thứ ba bình luận tiêu cực về chính trị, tôn giáo, dân tộc hoặc vấn đề có khả năng ảnh hưởng đến an ninh, trật tự xã hội, người có ảnh hưởng phải chủ động báo cáo nền tảng, ẩn hoặc xóa bình luận và phối hợp với cơ quan có thẩm quyền khi được yêu cầu. Từ “thù ghét” sang “tiêu cực về chính trị” — khoảng cách tưởng như chỉ vài chữ, nhưng lại mở ra một vùng trách nhiệm rộng hơn rất nhiều.
Vậy rốt cuộc đây là tiêu chuẩn ứng xử hay một cơ chế kiểm duyệt mở rộng? Một bình luận “tiêu cực” được xác định bằng tiêu chí nào? Ai quyết định ranh giới giữa phản biện và vi phạm? Người sáng tạo sẽ phải xử lý thế nào khi không đủ chuyên môn để phán đoán? Nếu trách nhiệm kiểm duyệt được đặt lên vai cá nhân, thì tiêu chí, quy trình và cơ chế bảo vệ họ ở đâu? Câu chuyện không chỉ nằm ở việc xóa hay giữ một bình luận, mà nằm ở câu hỏi lớn hơn: khi quyền tự do biểu đạt gặp nghĩa vụ kiểm duyệt, ai là người cầm thước đo?
https://www.facebook.com/share/p/1HrG83nZxe/
