Đề xuất bỏ án tử hình đối với tội mua bán trái phép chất ma túy và hiếp dâm người dưới 16 tuổi đang tạo ra những tranh luận trái chiều tại Quốc hội. Bộ trưởng Công an Lương Tam Quang cho rằng thu hẹp phạm vi áp dụng án tử hình có thể giúp hạn chế tình trạng chống trả quyết liệt của tội phạm ma túy, đồng thời tạo điều kiện để cơ quan chức năng điều tra, triệt phá toàn bộ đường dây. Theo ông, một số người phạm tội do bị lôi kéo hoặc ép buộc vẫn có khả năng cải tạo.

Với tội hiếp dâm người dưới 16 tuổi, ông Quang cho rằng tù chung thân vẫn đủ sức răn đe, trong khi trường hợp hành vi phạm tội dẫn đến cái chết của nạn nhân có thể bị xử lý thêm về tội giết người. Tuy nhiên, quan điểm này không nhận được sự đồng thuận tuyệt đối. Đại biểu Nguyễn Thanh Sang lo ngại việc bỏ án tử hình với tội mua bán ma túy có thể làm gia tăng nguy cơ Việt Nam trở thành điểm trung chuyển, còn đại biểu Phạm Văn Hòa đề nghị duy trì hình phạt cao nhất với những đầu nậu quy mô lớn.
Cuộc tranh luận vì thế không đơn thuần là giữ hay bỏ một hình phạt, mà còn là cách cân bằng giữa răn đe, phòng chống tội phạm và khả năng cải tạo. Với những tội danh gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng, câu hỏi đặt ra là làm sao để chính sách hình sự vừa bảo vệ xã hội, vừa phân biệt được vai trò, mức độ culpability và hoàn cảnh của từng người phạm tội.










